درمان کم کاری و پرکاری تیروئید با عرق بولاغ اوتی

تاریخ مقاله: 1396/12/12

درمان کم کاری و پرکاری تیروئید با عرق بولاغ اوتی

بیماری تیروئید و روش درمان

بیماری تیروئیدیک بیماری شایع در جامعه است و شیوع آن با افزایش سن، بالا می رود. ارزیابی عملکرد تیروئید بوسیله ی آزمایشات مدرن امروزی قابل انجام و ارزان است. غربالگری اختلالات تیروئید در گروههای پرخطر نظیر نوزادان و افراد مسن ضروری است.

کم کاری تیروئید شایع ترین اختلال تیروئیدی در افراد بالغ و در میان زنان مسن است. کم کاری تیروئید معمولاً ریشه ی اتوایمیون دارد و بصورت هیپوتیروئیدی آتروفیک اولیه یا تیروئیدیت هاشیموتو ظاهر می شود.
نارسایی ثانویه ی تیروئید که بر اثر درمان با ُید رادیواکتیو یا جراحی تیروئید ایجاد می شود نیز فرم شایع این بیماری است.
بندرت ، اختلالات هیپوفیزی یا هیپوتالاموسی می تواند به هیپوتیروئیدیسم ثانویه بیانجامد.
درطرف مقابل ، هیپرتیروئیدیسم کمتر شایع است و نسبت شیوع آن در زنان نسبت به مردان ۹ به ا است. بیماری گریوز عمده ترین علت آن است که جوانان بالغ را تحت تأثیر قرار می دهد. گواتر سمی مولتی ندولار بر گروه های سنی مسن تر تأثیر می گذارد.
بیماران دیابتی در مقایسه با جمعیت سالم جامعه بیشتر به اختلالات تیروئیدی مبتلا می شوند (جدول ۱) ، زیرا بیمارانی که به بیماری اتوایمیون یک ارگان خاص مبتلا هستند ، بیشتر در معرض خطر ابتلا به سایر اختلالات اتوایمیون قرار دارند . اختلالات تیروئید در میان جنس مونث بیشتر از مذکر دیده می شود به همین علت تعجب آور نیست که ۳۰ درصد از زنان مبتلا به دیابت نوع ۱ به بیماری تیروئید مبتلا هستند. میزان ابتلا به التهاب تیروئیدبعد از زایمان در میان بیماران دیابتی سه برابر زنان غیردیابتی است.
درتعدادی از گزارشات به شیوع بالاتر از طبیعی اختلالات تیروئیدی در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ اشاره شده است که هیپوتیروئیدیسم بیشترین شکل این اختلال در میان این افراد است.

کم کاری و پرکاری تیروئید و تأثیر آن بر افراد دیابتی :
دیابت و بیماری تیروئید هر دو مرتبط با غدد درون ریز و مشکلات هورمونی می باشند. هنگامیکه افراد مبتلا به دیابت به بیماری تیروئید مبتلا می شوند، کنترل قندخون این افراد دچار اختلال می گردد. تیروئید غده ای پروانه ای شکل در پایین گردن درست زیر پوست است و در تنظیم متابولیسم بدن (فرآیندهای استفاده و ذخیر سازی انرژی) با آزاد کردن هورمونی بنام تیروکسین نقش دارد. اگر این غده به تولید بیش از حد هورمون تیروکسین بپردازید فرد به پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدیسم) و چنانچه مقدار تولید هورمون تیروکسین بیش از حد کم شود، سرعت متابولیسم بدن کم شده و فرد به کم کاری تیروئید(هیپوتیروئیدیسم) مبتلا می شود.
بیماری تیروئید معمولاً یک بیماری خود ایمنی است، این بیماری ارثی است و در بسیاری از اعضای یک خانواده مشاهده می شود. شیوع بیماری تیروئید در زنان بیش از مردان و در افراد مسن بیش از افراد جوان است . علایم کم کاری تیروئید در افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ که کنترل ضعیفی بر بیماری خود دارند، مشاهده می شود . کم کاری تیروئید بر اثر حمله ی آنتی بادیها به غده تیروئید ایجاد می شود. در این حالت غده ی تیروئید نمی تواند به اندازه ی قبل هورمون تولید کند. حدود ۳ درصد از جمعیت جامعه به کم کاری تیروئید مبتلا هستند . علایم هیپوتیروئیدی یا کم کاری تیروئید عبارت است از : خستگی ، ضعف عضلانی، حساسیت نسبت به سرما، افسردگی، گرفتگی عضلات، گواتر، ناخن های نازک و شکننده ، موهای نازک و شکننده، رنگ پریدگی، کاهش تعریق، خشکی و خارش پوست، افزایش وزن، احتباس آب، ضربان قلبپایین(کمتر از ۶۰ ضربه در دقیقه ) و یبوست، چنانچه این علایم نادیده گرفته شوند شرایط بدترشده و سبب کند شدن تکلم، خشن شدن صدا، پوکی استخوان و افزایش کلسترول( عوارض جانبی این بیماری) می شود. علایم دیگری نظیر اختلال حافظه ، از دست دادن موها، تحریک پذیری و عصبانیت و تنگی نفس نیز وجود دارد که نسبت به علایم دیگر شیوع کمتری دارد.
برای تشخیص هیپوتیروئیدی یا کم کاری تیروئید پزشک معمولاً به اندازه گیری هورمون TSH (هورمون محرک تیروئید) می پردازد. این هورمون توسط غده ی هیپوفیز تولید می شود، مقدار این هورمون باید بین ۵/۰ تا ۷/۴ یونیت در لیتر باشد. چنانچه مقدار TSH بالاتر از این مقدار باشد ، غده ی تیروئید به اندازه ی کافی هورمونهای T4 و T3 ترشح نخواهد کرد.
کم کاری تیروئید غالباً با تجویز تیروکسین (levoxyl , synathroid , levothyroxine) درمان می شود. این دارو باید روزانه مصرف شود و نباید همراه با مولتی ویتامین استفاده گردد زیرا آهن موجود در مولتی ویتامین با اتصال به تیروکسین مانع از عملکرد موثر این دارومی گردد.
وقتی که غده ی تیروئید بیش از حد فعال باشد، فرد به پرکاری تیروئید مبتلا خواهد شد. این مسئله موجب افزایش بیش از حد هورمونهای تیروئیدی می گردد. زمانیکه مقادیر زیادی هورمونهای تیروئیدی ترشح شود، بدن ما با سرعت بالاتری به فعالیت می پردازد و علایمی نظیر افزایش ضربان قلب، لرزشهای سیستم عصبی و اضطراب ، اسهال و کاهش وزن بروز می کند.علایم دیگری نظیر عدم تحمل گرما، ریزش مو، ضعف، تحریک پذیری، پوکی استخوان و لرزش نیز در افراد ظاهر می شود. پزشکان با اندازه گیری TSH می توانند پرکاری تیروئید را تشخیص دهند.
معمولاً پزشک با تجویز دارو یا جراحی یا پرتو درمانی سرعت فعالیت غده ی تیروئید را کُند می کند تا حدی که فرد نیاز به جایگزینی تیروئید در دراز مدت پیدا نکند. پزشکان با مراقبت از مراحل درمان از ایجاد کم کاری ثانویه تیروئید به دلیل پایین آمدن سرعت عملکرد غده ی تیروئید جلوگیری می کنند.
مهمترین مسئله در مورد درمان فردی که به اختلالات تیروئیدی مبتلا است که ادامه ی درمان تا زمان رسیدن سطح TSH به مقدار نرمال یا طبیعی است. داروها باید براساس مقدار تجویز شده و در زمان معین روزانه مصرف گردند.
علایم هیپوتیروئیدی (کم کاری) هنگامیکه سطح هورمونهای تیروئید به مقدار طبیعی باز گردد، برطرف خواهد شد.
در برخی از مطالعات مشخص گردید که در بدن شخص مبتلا به کم کاری تیروئید ، متابولیسم انسولینکندتر است و همین موضوع سبب کاهش نیاز به انسولین در مدت زمان کوتاه می گردد(انسولین چیز خوبی برای پایین آوردن قند نمیباشد).اما پر کاری تیروئید یا هیپرتیروئیدی می تواند عدم تحمل گلوکز را وخیم تر کرده و کنترل دیابت را مشکل تر نماید. پرکاری تیروئید می تواند بر کنترل بیماری دیابت اثر گذاشته و کنترل قند خون را مشکل تر نماید همچنین در این حالت نیاز به انسولین افزایش می یابد. این موضوع به دلیل افزایش گلوکونئوژنز کبدی(افزایش تولید گلوکز در کبد)، افزایش سرعت جذب گلوکز از دستگاه گوارشو احتمالاً افزایش مقاومت به انسولین است. در واقع پرکاری تیروئید ممکن است دیابت پنهان را به دیابت آشکار تبدیل نماید.
درعمل پیامدهای متعددی برای بیماران مبتلا به دیابت و پرکاری تیروئید ایجاد می شود، اول اینکه در بیماران مبتلا به پرکاری تیروئید ، تشخیص عدم تحمل گلوکز باید با احتیاط بیشتری انجام شود و از سوی دیگر ممکن است درمان پرکاری تیروئید سبب بهبود مقدار قندخون گردد.
دوم اینکه در بیمارانی که افزایش قندخون بدون علت مشخص دیده می شود باید احتمال پرکاری تیروئید در نظر گرفته شود.
سوم اینکه، در بیماران مبتلا به دیابت با پرکاری تیروئید پزشک باید در مورد عدم کنترل گلایسمیک صبور باشد و درمان را مطابق با درمان بیماری تیروئید دنبال کند. بهبود وضعیت تیروئید در بیمارمی تواند سبب بهبود کنترل گلایسمیک او گردد.
درمورد کم کاری تیروئید اگر چه تغییرات وسیعی در متابولیسم کربوهیدرات ها در این وضعیت ایجاد می شود اما تظاهرات بالینی این ناهنجاری به ندرت آشکار می گردد. با این حال به دلیل کاهش سرعت متابولیسم و کاهش میزان تخریب انسولین ، نیاز به انسولین خارجی (تزریقی) کاهش می یابد.
مهمتر از آن اینکه ، کم کاری تیروئید با انواع ناهنجاریها در متابولیسم چربی های خون از جمله افزایش تری گلیسرید و کلسترول LDL همراه است.
کم کاری تیروئید حتی می تواند دیس لیپیدمی شایع در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ که سبب افزایش خطر ابتلا به بیماریهای قلبی می شود را تشدید نماید. با درمان تیروکسین می توان اختلالات چربی را معکوس نمود.
در زنان جوان مبتلا به دیابت نوع ۱ ، شیوع بالایی از بیماریهای اتوایمیون تیروئید مشاهده می شود.
اختلال موقت تیروئید در دوره ی پس از زایمان شایع است و با انجام آزمایش TSH در هفته ی ششم تا هشتم بعد از زایمان باید مورد بررسی قرار گیرد.
بررسی عملکرد تیروئید در زنان بعد از زایمان بسیار مهم است زیرا تقریباً ۳۰ درصد این زنان از فاز کم کاری تیروئید خارج نشده و نیاز به درمانهای جایگزین تیروکسین دارند. تیروئیدیت راجعه با حاملگی های بعدی نیز در این زنان شایع است.

تشخیص اختلالات تیروئید :

تشخیص اختلال عملکرد تیروئید در بیماران دیابتی صرفاً بر اساس تظاهرات بالینی مشکل است. ضعف در کنترل قند خون می تواند علایمی شبیه به پرکاری تیروئید مانند کاهش وزن علیرغم افزایش اشتها و خستگی را ایجاد کند. از سوی دیگر، نفروپاتی دیابتی شدید می تواند درکم کاری تیروئید وخیم تر شود زیرا این بیماران ممکن است به ادم، خستگی، رنگ پریدگی و افزایش وزن نیز مبتلا گردند.
مشکل دیگر در تشخیص اختلالات تیروئید در بیماران دیابتی، کنترل ضعیف دیابت یا همراهی عوارض دیابت در فرد مبتلا به دیابت قندی است که ممکن است سبب تغییر نتایج آزمایشات عملکرد تیروئید در بیماران سالم شود. از جمله ی این تغییرات می توان به پایین آمدن مقدار T3 سرمی به دلیل اختلال در مقدار T4 خارج تیروئیدی ، کاهش غلظت T4 سرمی به علت کاهش پروتئین اتصالی و غلظت نامناسب و کم TSH سرمی اشاره کرد.
با استفاده از روش ایمونواسی بسیار حساس برای TSH سرمی( با حد تشخیص >1/. میلی یونیت در لیتر) پیشرفت عمده ای در تشخیص اختلالات سرمی صورت گرفته است. این آزمایش مطمئن ترین آزمایش غربالگری اختلال عملکرد تیروئید برای شناسایی کم کاری و پرکاری تیروئید است.
باید دانست که در بیماران بدون علامت که مقدار T3 و T4 سرمی آنها طبیعی است، اختلال عملکرد تیروئید تحت بالینی( ساب کلینیکال) تنها با آزمایش TSH امکان پذیر است . کم کاری تیروئید تحت بالینی(subclinical) می تواند سبب افزایش کلسترول LDL سرمی و بدتر شدن دیس لیپیدمی قبلی و افزایش خطر آترواسکلروز شود.
پرکاری تیروئید تحت بالینی، ممکن است خطر آریتمی قلبی و آنژین صدری را افزایش و تشدید کند :

از آنجائیکه بیماران دیابتی در معرض خطر بالا برای بیماری قلبی-عروقی هستند، تشخیص و درمان بیماریهای تیروئید تحت بالینی (Subclinical) بسیار مهم است. وجود آنتی بادی ضد تیروئید پراکسیداز (TPO) در پیش بینی ابتلا به بیماریهای اتویمیون تیروئید به خصوص کم کاری تیروئید بسیار نافع است. بنابراین انجام آزمایش آنتی بادی ضدتیروئیدپراکسیداز برای بررسی اختلال عملکرد تیروئید به منظور تشخیص و درمان به موقع بیماری در بیماران دیابتی توصیه می شود.
برای درمان کم کاری تیروئید باید از درمانهای هورمونی تیروئید استفاده کرد. از عصاره ی طبیعی تیروئید دیگر به عنوان درمان استفاده نمی شود . در حال حاضر از L- تیروکسین به عنوان جایگزین هورمون تیروئید استفاده می گردد. دوز معمول جایگزین ۶/۱ میکروگرم تیروکسین به ازاء هر کیلوگرم وزن بدن است.
اغلب بیماران مبتلا به نارسایی خفیف تیروئید در ابتدا نیاز به کمتر از یک دوز کامل جایگزینی دارند. دوز دارو غالباً با اندازه گیری میزان TSH در هر ۲ تا ۳ماه یکبار تنظیم می شود. با پیشرفت نارسایی تیروئید ، معمولاً نیاز به افزایش دوز تیروکسین وجود دارد. هنگامیکه مقدار TSH به مقدار طبیعی برگشت و بیمار به دوز ثابتی از L- تیروکسین رسید، نظارت بر مقدار TSH ، سالانه باید صورت گیرد.
در بیماران مبتلا به دیابت که به بیماری زمینه ای شریان کرونر مبتلا هستند، درمان L- تیروکسین ممکن است سبب وخیم شدن آنژین صدری به علت افزایش انقباض میوکارد و ضربان قلب گردد. بنابراین بهتر است درمان با دوز پایین آغاز شود(نظیر۲۵ میکروگرم در روز) و بتدریج همراه با بررسی وضعیت بالینی بیمار و مقدار TSH سرمی هر ماه ۲۵ میکروگرم به آن افزوده شود.
درمان کم کاری تیروئید تحت بالینی در صورتیکه:۱- کلسترول LDL به دلیل هیپوتیروئیدی افزایش یابد یا ۲- آنتی بادی ضد TPO سرمی آنها قابل تشخیص باشد ( به دلیل پیشرفت کم کاری تیروئید )یا ۳- در بیمار علایم بیماری ظاهر شود، باید درمان گردد.
از آنجائیکه پرکاری می تواند اثرات جانبی جدی بر کنترل قندخون و احتمالاً بدتر شدن وضعیت بیماری عروق کرونر بیمار دیابتی شود، به نظر می رسد درمان با ید رادیواکتیو در این موارد لازم است.
هیچ منع استفاده ای از داورهای ضد تیروئیدی در بیماران دیابتی وجود ندارد اما در دراز مدت میزان بهبودی بیماری Graves کمتر از ۴۰ درصد است.
بیماران مبتلا به گواتر سمی مولتی ندولار یا بیماران باندول تیروئیدیبا عملکرد مستقل باید با یُد رادیواکتیو یا درمان جراحی، درمان شوند.
نتیجه گیری :

بطور خلاصه اختلال عملکرد تیروئید در میان افراد دیابتی شایع است و سبب بروز اختلالات متابولیکی قابل توجهی می شود. بنابراین غربالگری منظم برای اختلالات تیروئیدی در همه ی بیماران دیابتی این امکان را ایجاد می کند که در مراحل اولیه به درمان اختلال تیروئید تحت بالینی پرداخته شود.
انجام آزمایش غربالگری ایمونواَسی TSH توصیه می شود. در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۱ تعیین وجود آنتی بادی ضدTPO کمک بزرگی برای تشخیص بیماری است. چنانچه آنتی بادی ضدTPO وجود داشته باشد ،غربالگری سالانه ی TSH توصیه می شود. در غیر این صورت سنجش TSH هر۲ تا ۳ سال یکبار باید انجام شود.
دربیماران مبتلا به دیابت نوع ۲، سنجش TSH باید در هنگام تشخیص انجام گیرد و پس از آن هر ۵ سال یک بار تکرار شود.
توجه کنید داروهایی نظیر وارفارین ، دوپامین و تروئید می توانند بر روی عملکرد داروهای تیروئید تأثیر گذارند،درمان همه چیز در طبیعت است وبا مصرف صحیح میوه ها و نمک دریا وتغذیه ارگانیک راحت میتوان با آن مقابله کرد.

نشانه‌ها سخن می‌گویند

بیشتر بیماری‌های ایجاد شده در بدن علائمی را به همراه دارند که همین نشانه‌ها زمینه‌ساز تشخیص اولیه بیماری هستند. اختلال کم‌کاری غده تیروئید هم با نشانه‌هایی همراه است که از آن جمله می‌توان به کاهش ضربان قلب، تعرق بیش از حد، اختلال در خواب، ریزش مو و به هم خوردن عادت ماهانه در خانم‌ها اشاره کرد.

با پیشرفت بیماری اثرات نامطلوبی روی بخش‌های مختلف بدن ایجاد می‌شود. از این‌ اثرات می‌توان به کاهش سوخت و ساز بدن (کاهش متابولیسم)، افزایش وزن، تغییرات فشار خون و… اشاره کرد. این نشانه‌ها از دیگر علائم کم‌کاری غده تیروئید است. کره چشم برخی از مبتلایان به اختلال کم‌کاری دچار بیرون‌زدگی (اگزوفتالمی)، التهاب، تورم و درد شدید می‌شود.

هدف اصلی، وزن

افرادی که به بیماری کم‌کاری تیروئید مبتلا هستند باید وزنشان را کنترل کرده و به افزایش وزنشان حساس باشند. علاوه بر اینکه باید زیر نظر پزشک دارو دریافت کنند و برای داشتن رژیم غذایی مناسب تحت نظر یک مشاور تغذیه هم قرار بگیرند. مصرف زیاد نان وجایگزین کردن آن با برنج کار درستی نیست چرا که چنین رژیمی غیراصولی بوده و نمی‌تواند وزن را کاهش دهد. مساله‌ای که این خانم با آن مواجه است اضافه وزن نیست بلکه چاقی مفرط است.

در نتیجه باید تغییرات عمده‌ای روی برنامه غذایی او ایجاد شود. برای اینکه دو تا چهار کیلوگرم در ماه وزن کم کنید باید از برنامه غذایی فعلی‌تان ۵۰۰ تا ۸۰۰ کیلو کالری کم کنید. در واقع شما به ۱۲۰۰ کیلو کالری در روز نیاز دارید؛ ضمن اینکه باید از خوردن برخی غذاها و تنقلات اجتناب کنید؛ چرا که برخی از غذاها روی عملکرد غده تیروئید تاثیر منفی می‌گذارند.

وقتی غذا دشمن می‌شود

هورمون کنترل‌کننده عملکرد غده تیروئید در بدن افرادی که به کم‌کاری تیروئید مبتلا هستند به اندازه کافی ترشح و تولید نمی‌شود و به همین دلیل نوع تغذیه و رژیم غذایی بر بهبود یا تشدید روند بیماری این افراد تاثیرگذار است. مبتلایان به کم‌کاری تیروئید نباید انواع کلم را به شکل خام مصرف کنند. همچنین مصرف اسفناج، شلغم، سویا و بادام‌زمینی هم به آنها توصیه نمی‌شود. برخی میوه‌ها مثل گلابی و هلو باعث کاهش عملکرد غده تیروئید می‌شود. مصرف روغن کلزا و کانولا هم برای افراد مبتلا به اختلال کم‌کاری تیروئید مضر است.

گیاه درمانی

شما باید علاوه بر کنترل وضعیت غده تیروئید و کاهش وزن، به فکر کاهش و کنترل چربی خون نیز باشید. به همین دلیل مصرف غذاهای سرخ کردنی را به طور کل کنار بگذارید و غذاها را به شیوه بخارپز و کباب‌پز تهیه و مصرف کنید. تا حد امکان می‌توانید چربی‌های گوشت قرمز و پوست مرغ را کاملا جدا کنید. مصرف خامه، کره و چربی‌های حیوانی را به حداقل ممکن برسانید و برای کاهش وزن هم مصرف قند مثل شیرینی و شکلات را متوقف کنید. برای کاهش چربی خون بهتر است از اسپرزه، آویشن، شنبلیله، سیر، پیاز، جو، جعفری و گریپ فروت استفاده کنید و در نهایت اینکه استفاده از روغن زیتون هم توصیه می‌شود.

آداب نمک‌خواری

استفاده از نمک باعث افزایش فشار خون می‌شود ولی اگر با مشکل فشار خون مواجه نیستید باید به چند نکته درباره نمک توجه کنید؛ اول اینکه نمک ید دار را در پایان پخت غذا به میزان کم به غذا اضافه کنید. دوم اینکه نمک یددار را در معرض نور قرار ندهید؛ چرا که ید آن از بین می‌رود.

خوراکی‌های مجاز

استفاده از ویتامین‌های خانواده B رابطه مستقیمی با کنترل تولید هورمون مرتبط با تیروئید و بهبود عملکرد آن دارد. به همین دلیل پیشنهاد می‌شود از مکمل حاوی ویتامین‌های خانواده B استفاده کنید. ویتامین C هم برای افراد مبتلا به کم کاری تیروئید مفید است.

در نتیجه استفاده از سبزیجات با رنگ سبز تیره مثل اسفناج تیره و نارنجی مانند هویج و فلفل دلمه‌ای می‌تواند به تامین این ویتامین کمک کند. به غیر از مواد یاد‌شده که منع غذایی دارند (که کمی قبل‌تر درباره آن حرف زدیم) می‌توانید از انواع میوه‌ها و سبزی‌ها به صورت خام استفاده کنید. ویتامین E مورد نیاز بدن را از غلات و مغزها تامین کنید. البته یادتان نرود که مصرف بادام زمینی مضر است. مصرف گوشت مرغ و ماهی (گوشت سفید) توصیه می‌شود. به طور کلی افرادی که به کم کاری تیروئید مبتلا هستند باید مواد مورد نیاز بدن را با یک رژیم اصولی تامین کنند. بدن را با یک رژیم اصولی تامین کنند.

از تو حرکت

تاثیر ورزش در بهبود عملکرد بدن انکارناپذیر است. به همین دلیل برای پایین آمدن وزن و بهبود عملکرد غده تیروئید ورزش ضروری است. مشورت با پزشک، مصرف دارو و در صورت نیاز رعایت رژیم غذایی صحیح (کم کردن وزن) و ورزش می‌تواند در بهبود عملکرد غده تیروئید موثر باشد.باعرق بولاغ اوتی اصل درکنار رژیم های غذایی اختلالات تیروئید خودرا درمان نمایید.

 

گلابناب کاشان وبهترین عرقیات حقیقت دادجو به عنوان سوغات شهرکاشان به صورت عمده وجزئی با قیمت مناسب و کیفیت مطلوب دربسته بندیهای مناسب قابل عرضه به سراسرکشورمیباشد

دفتر فروش گلابو عرقیات گیاهی حقیقت دادجو  6-02177973005

ایمیل: info@haghighatdadjoo.com

تلفن: 77973005 -021